Ο δάσκαλος ΜΠΑΜΠΗΝΙΩΤΗΣ , που κατά πολλούς συναίνεσε εν μέρει στην αλλοίωση της γλώσσας

 Συνέντευξη στον Γιάννη Πανταζόπουλο  lifo.gr

Γεννήθηκα το 1939 στην πλατεία Κουμουνδούρου, το πιο σκληρό κέντρο της Αθήνας ανάμεσα στο Μεταξουργείο, το Θησείο και του Ψυρρή.

Μια αξιοπρεπής και μικροαστική συνοικία στην οποία ζούσαν νοικοκυραίοι και εργαζόμενοι. Μια μετεμφυλιακή κοινωνία όπου όλοι προσπαθούσαμε για το καλύτερο.

Απουσιάζει η ζώνη πολιτισμού από την εκπαίδευση. Οι μαθητές θα έπρεπε να έρχονται σε επαφή από μικρή ηλικία με τον κινηματογράφο, τα εικαστικά, τη λογοτεχνία και τη μουσική.

Ανήκω σε μια γενιά η οποία ωρίμασε γρήγορα. Και μπορεί να έχασε πολλά, αλλά κέρδισε σε αγωνιστικότητα, απέκτησε μια αίσθηση ορίων πολύ σημαντική για τον άνθρωπο και μεγάλωσε μ’ έναν δημιουργικό ρεαλισμό. Είχαμε αίσθηση της πραγματικότητας προκειμένου να επιτύχουμε την υπέρβαση και να αναζητήσουμε το καλύτερο.

• Ο πατέρας μου ήταν οικογενειακός γιατρός και η μητέρα μου μια θαυμάσια οικοδέσποινα. Γυναίκα που είχε την έννοια της φροντίδας του σπιτιού, των παιδιών, της σύσφιξης των σχέσεων, της ομαδικότητας και του κεφιού στο οικογενειακό κυριακάτικο τραπέζι. Από τους γονείς μου πήρα το ήθος, την προσφορά και τη φιλική διάθεση προς τους ανθρώπους. Ο γιατρός της εποχής εκείνης δεν έβγαζε χρήματα, όπως είναι η επικρατούσα αντίληψη στις μέρες μας. Και δεν θυμάμαι ως οικογένεια να είχαμε μια ευμάρεια.

• Ανακαλώ στη μνήμη μου από τα παιδικά χρόνια την έννοια της γειτονιάς, της παρέας, του παιχνιδιού και της εγγύτητας. Ήμουν ζωηρό και δραστήριο παιδί σε μια εποχή σχετικής αγριότητας. Κουβαλώ εικόνες όπως του γυμνασιάρχη Κίτσιου, ο οποίος άνηκε στον χώρο της ακροδεξιάς κι είχε φρουρούς με περίστροφα που τον ακολουθούσαν. Έχω δει ανθρώπους να πεθαίνουν στον δρόμο από την πείνα. Να περπατάς και να περνάς δίπλα από πρησμένα πτώματα. Αξεπέραστα βιώματα. Καταστάσεις που δημιουργούν μια άλλη αίσθηση για τη θέση σου στον κόσμο και σε συμφιλίωναν με την έννοια του θανάτου.

Θυμάμαι πολύ έντονα ένα βράδυ την περίοδο της Κατοχής, κατά τις 2 μετά τα μεσάνυχτα, όταν μας χτύπησαν την πόρτα, όπως συνέβαινε συχνά λόγω του επαγγέλματος του πατέρα μου, και αντ’ αυτού μπούκαραν μέσα ένας Γερμανός κι ένας Έλληνας διερμηνέας, υποτίθεται επειδή το φως δεν ήταν σβησμένο. Αισθάνθηκα έναν φόβο ότι θα σκότωναν τον πατέρα μου. Η μητέρα μου είχε τρομοκρατηθεί. Τελικά, ήταν μια στημένη κατάσταση, ένας εκβιασμός προκειμένου να πάρουν κάποια εναπομείναντα κοσμήματα της μητέρας μου.

Μια άλλη φορά ήταν, όταν, ο πατέρας μου, έχοντας πουλήσει ένα σπίτι που είχαμε στον Βοτανικό, ήρθε στο σπίτι με δύο τενεκέδες λάδι. Τους είχαμε σκεπασμένους, γιατί, αν σε έβλεπαν με λάδι, σε σκότωναν. Άλλες εποχές.

Ευτύχησα να έχω δασκάλους που δεν κοιτούσαν το ρολόι για το πότε θα φύγουν, όπως συμβαίνει σήμερα, αλλά κάθονταν πέραν του ωραρίου τους για να μιλήσουμε για ποίηση ή λογοτεχνία. Ήταν δάσκαλοι και όχι διδάσκοντες. Ανέπτυσσες μια βιωματική σχέση μαθητείας και προσφοράς της γνώσης. Στην εποχή μας έχουμε πολλούς διδάσκοντες κι ελάχιστους δασκάλους. Ζούμε στην περίοδο της ήσσονος προσπάθειας. Τότε διεκδικούσες, δεν τα έβρισκες όλα έτοιμα, όπως σήμερα. Ατσαλωθήκαμε εξαιτίας της ανάγκης.

• Στο Γυμνάσιο εξέδωσα τη μαθητική εφημερίδα με τίτλο «Μαθητικό Σάλπισμα». Δεν ήθελα να γίνω δημοσιογράφος αλλά επιδίωκα να μοιράζω πληροφορίες, γνώμες και ειδήσεις. Σε ηλικία 15 ετών ανακάλυψα την επιθυμία μου για στενή επαφή με τη γλώσσα. Διάβαζα τα πάντα από νεοελληνική λογοτεχνία και ποίηση: Καζαντζάκη, Θεοτοκά, Βενέζη, Ελύτη και Σεφέρη, Παλαμά, Καρυωτάκη, Καβάφη ή Σολωμό. Άκουγα ραδιόφωνο το οποίο ήταν πρότυπο εκφοράς λόγου και πηγή μουσικής ευαισθησίας.

Το Κατηχητικό στην εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου, όσο αδιανόητο και αν ακούγεται σήμερα, σφράγισε ένα πολύ σημαντικό κομμάτι της ζωής μου, με σπουδαίο κατηχητή τον Αναστάσιο Γιαννουλάτο, σημερινό Αρχιεπίσκοπο Αλβανίας. Εκεί συζητούσαμε όλα τα θέματα. Ναι μεν χριστοκεντρικά, αλλά με βασικό άξονα τον διάλογο. Έφευγες προβληματισμένος και σκεπτόμενος.

• Ένας άνθρωπος βρίσκει τον δρόμο του στη ζωή από τα ερεθίσματα που λαμβάνει από την κοινωνία ή το σχολείο. Κυρίως όμως λόγω της προσωπικής προσπάθειας και της αυτομόρφωσης, της αυτοκαλλιέργειας. Από το ενδιαφέρον που επιδεικνύεις για ανάγνωση εφημερίδων, για να ακούσεις ραδιόφωνο, να διαβάσεις βιβλία ή να πας θέατρο και κινηματογράφο.

Με ενοχλεί αισθητικά η χυδαιότητα και η αδιαφορία. Ίσως έχει έρθει η στιγμή να βρούμε λίγο τον δρόμο μας. Δεν μπορούμε να σερνόμαστε εσαεί.

• Την περίοδο που ένας Άγγλος αρχιτέκτονας, ο Μάικλ Βέντρις, είχε ανακοινώσει ότι μπόρεσε να αποκρυπτογραφήσει μιαν άγνωστη μέχρι τότε γραφή, την κρητομυκηναϊκή γραμμική γραφή τύπου Β, είχα έναν καθηγητή που ήθελε να ξεκινήσει ένα σεμινάριο για τη Γραμμική Β. Κάπως έτσι συναντήθηκα με τη γλωσσολογία. Αργότερα, συνέχισα τις σπουδές μου σε Ελλάδα και εξωτερικό, ενώ σε λιγότερο από δέκα χρόνια είχα γίνει καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Αργότερα, πρύτανης, πρόεδρος της Φιλεκπαιδευτικής Εταιρείας Αρσακείων-Τοσιτσείων Σχολείων, υπουργός Παιδείας και συγγραφέας εννέα λεξικών, τα οποία έγιναν σημείο αναφοράς.

• Η γλώσσα δεν είναι υπόθεση εργαστηρίου αλλά μας αφορά όλους. «Θάλασσα, πού να τα πω τα ελληνικά της πίκρας. Με δέντρα κεφαλαία πού να τα γράψω. Οι σοφοί να ξέρουν ν’ αποκρυπτογραφήσουν» έχει γράψει ο Ελύτης. Την περίοδο της κρίσης είναι πικρές οι αλήθειες της γλώσσας μας.

Πάσχουμε από κρίση ποιότητας της γλώσσας, ως προς τα ελληνικά που γράφουμε και μιλούμε. Κρίση ποιότητας της εκπαίδευσης. Στα σχολεία μας παρατηρείται μια στασιμότητα, μια δειλία και συχνά οι αποφάσεις λαμβάνονται από απαίδευτους. Και δεν εννοώ ανθρώπους που δεν εκπληρώνουν τα τυπικά προσόντα αλλά ακαλλιέργητους σε σχέση με τον πολιτισμό, τις αξίες και τις αρχές της εκπαίδευσης. Και τέλος, πάσχουμε από κρίση της γενικότερης παιδείας διότι έχουμε γίνει δέσμιοι και εξαρτημένοι από το Διαδίκτυο, την τηλεόραση και το κινητό τηλέφωνο.

• Με τις συντομογραφίες ή τα greeklish έχουμε οδηγηθεί σ’ έναν κατατεμαχισμένο λόγο. Πασχίζουμε για συντομία και βιασύνη λες κι έχουμε εχθρό τον χρόνο, ειδικά σε μια λειτουργία όπως η επικοινωνία που αφορά συνάντηση ανθρώπου με άνθρωπο. Κι εμείς όλο αυτό το ευτελίζουμε σ’ έναν συγκεκομμένο τύπο λόγου που αγγίζει την κατάχρηση της ανθρώπινης επικοινωνίας. Ο βασικός κίνδυνος είναι η αποξένωση από την «εικόνα» της λέξης. Μια έλλειψη πληροφοριών που παρέχει η φωτογραφία της λέξης με τη σημασία και την προέλευσή της, αλλά και την οικογένεια στην οποία ανήκει.

Τρέχουμε συνεχώς και βιαζόμαστε για πράγματα για τα οποία δεν χρειάζεται ταχύτητα αλλά άνεση, περισυλλογή και διάθεση χρόνου. Όταν πρόκειται για πνευματικά θέματα, για επικοινωνία και συγγραφή η βιασύνη γίνεται συνώνυμο της κακής ποιότητας. Το τρέξιμο υπονομεύει την ποιότητα. Άλλο βιάζομαι να πάω στη δουλειά μου κι άλλο βιάζομαι να μιλήσω ή να διαβάσω κάτι γρήγορα. Χάνεις το βάθος και λαμβάνεις απλώς μια χοντρική πληροφορία, πιθανόν εσφαλμένη.

• Έχουμε απομακρυνθεί από το αξιακό μας σύστημα κι έχουν κλονιστεί βασικές σημασίες που θα έπρεπε να περνούν μέσα από την εκπαίδευση. Δεν μορφώνουμε υπεύθυνους, σκεπτόμενους, καλλιεργημένους κι ευαίσθητους πολίτες. Φορτώσαμε το σχολείο με όγκους αμάσητων κι αχώνευτων πληροφοριών, οι οποίοι ποτέ δεν γίνονται χρήσιμοι κι αξιοποιήσιμοι για βαθύτερη γνώση. Υπηρετούν τη στρέβλωση της ελληνικής εκπαίδευσης, η οποία αποτυπώνεται πλήρως με την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.

• Η ελληνική οικογένεια έχει την αντίληψη ότι αν το παιδί μπει στο πανεπιστήμιο πετυχαίνει την απόλυτη καταξίωση. Πρόκειται για ένα χονδροειδέστατο λάθος. Μια παρεξηγημένη έννοια της παιδείας και αποπροσανατολισμένης εκπαίδευσης. Η εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση έχει ακυρώσει την παιδευτική λειτουργία του λυκείου, το οποίο σου παρέχει τη γενική μόρφωση.

Στην καλύτερη ηλικία των 15 με 18 ετών έχουμε βάλει τα παιδιά στο λούκι της εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση. Μόνο το φροντιστήριο έχει αξία γι’ αυτούς, οδηγώντας στην αχρήστευση του σχολείου και στην υποβάθμιση των δασκάλων. Και τι επιτυγχάνουμε τελικά; Να φεύγουν τα παιδιά από τα σχολεία χωρίς να θυμούνται απολύτως τίποτα.

• Απουσιάζει η ζώνη πολιτισμού από την εκπαίδευση. Οι μαθητές θα έπρεπε να έρχονται σε επαφή από μικρή ηλικία με τον κινηματογράφο, τα εικαστικά, τη λογοτεχνία και τη μουσική. Θα έπρεπε να προετοιμάζουμε από το σχολείο τους αυριανούς θεατές, ακροατές και αναγνώστες. Ακόμη κι ο αθλητισμός πάσχει στα ελληνικά σχολεία.

Πρέπει να αλλάξει ο τρόπος διδασκαλίας, ο οποίος είναι άμεσα συνδεδεμένος με τη σκέψη μας. Αντί να μαθαίνουμε ότι οι λέξεις αποτελούν τρόπο έκφρασης των συλλογισμών μας, έχουμε περάσει σε έναν ξηρό φορμαλισμό και σε μια τυποκρατία. Υπάρχει μια διάχυτη παρεξήγηση ως προς την ουσία των πραγμάτων, της γνώσης, της παιδείας και της εκπαίδευσης που σχετίζεται με την ποιότητα της ύπαρξής μας και της σχέσης μας με τον κόσμο. Η σκέψη μας είναι ο δρόμος προς τον κόσμο. Ο κόσμος μας υπάρχει μέσα από τη νόησή μας και η νόηση εκφράζεται μέσα από τη γλώσσα.

• Απεναντίας, στο πανεπιστήμιο έφταναν κουρασμένα παιδιά που αν δεν τα ενέπνεες με τη διδασκαλία σου, είχαν μια μόνιμη απογοήτευση κι εγκατάλειψη. Γι’ αυτό και δεν ήθελα ποτέ να κάνω ένα ξηρό μάθημα και τα αμφιθέατρα στο μάθημά μου ήταν πάντα γεμάτα από φοιτητές.

Η μεγάλη εμπειρία μου στον χώρο της εκπαίδευσης μου έδειξε ότι βολευτήκαμε στα εύκολα. Δεν έχουμε αφυπνίσει τους ανθρώπους ώστε να τους κατευθύνουμε στον αξιακό κώδικα της παιδείας και της εκπαίδευσης. Δεν είναι εργαλειακή και χρησιμοθηρική η χρήση της γλώσσας. Είναι η ταυτότητά μας κι ο πολιτισμός μας. Τα πάντα μπορούν να αλλάξουν. Το ζήτημα είναι να είμαστε έτοιμοι και πρόθυμοι ώστε να δεχτούμε μια αλλαγή όχι ως πολιτικό σύνθημα αλλά ως ανθρωπιστική επιδίωξη ανόδου του ανθρώπου.

Αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί αν έμπαιναν στην πολιτική νέοι άνθρωποι, συνειδητοποιημένοι και εμπνευσμένοι. Είναι λίγοι, αλλά ευτυχώς υπάρχουν. Βέβαια, οι σκεπτόμενοι άνθρωποι κι αυτοί που κάτι έχουν να προτείνουν είναι πολλές φορές ενοχλητικά πρόσωπα. Ή επιλέγουν και οι ίδιοι να μην «καούν».

• Με θλίβει η σημερινή εικόνα των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων. Στη δική μου περίοδο πρυτανείας είχα τη χαρά να αντιμετωπίζονται πολλά θέματα με τον διάλογο ‒όχι με ξύλο‒, με αποτέλεσμα να αποφεύγονται όλα όσα συμβαίνουν σήμερα. Επίσης, λύναμε προβλήματα, όπως, για παράδειγμα, το χτίσιμο της Εστίας στου Ζωγράφου. Αλλά, για να μην κάνουμε τους ήρωες, δεν είχαμε την οικονομική κρίση, η οποία χειροτέρεψε τα πάντα. Έχω συναδέλφους πανεπιστημιακούς που μου λένε ότι κουβαλούν χαρτιά τουαλέτας από το σπίτι τους. Ανήκουστα πράγματα.

• Πρέπει να υπάρξει φύλαξη των πανεπιστημίων και να μπαίνεις σε αυτά με τη φοιτητική σου ταυτότητα. Να υπάρχει ένας έλεγχος του ασύλου από τον Πρύτανη. Κάποτε είχε νόημα το άσυλο ως διαφύλαξη της διακίνησης των ιδεών. Τώρα έχουμε ξυλοδαρμούς, ναρκωτικά, εγκληματικότητα και πολλές ομάδες εξωπανεπιστημιακών. Το χειρότερο όμως είναι ότι δεν ανανεώνονται τα πανεπιστήμια επειδή δεν υπάρχουν νέες θέσεις.

Διετέλεσα, για μικρό διάστημα, εξωκοινοβουλευτικός υπουργός Παιδείας σε μια υπερκομματική κυβέρνηση εθνικής ευθύνης. Πίστευα ότι θα μπορούσαμε να προχωρήσουμε ορισμένα καίρια θέματα της παιδείας, τα οποία θα μπορούσαν να συνεχιστούν και μετά, με την εκλογή της επόμενης κυβέρνησης, κάτι το οποίο δεν συνέβη, αφού συνάντησα την αναβολή με κυρίαρχη άποψη: «Ας τα κάνει η επόμενη κυβέρνηση».

Συγκρούστηκα πολύ έντονα. Η κ. Διαμαντοπούλου, προκειμένου να εφαρμόσουν τα ανώτατα ιδρύματα τον νόμο, τα τιμωρούσε με το να μην τους δίνει χρήματα. Τότε απείλησα με παραίτηση, σε μια εύθραυστη περίοδο για τη χώρα, που η παραίτηση ήταν αρκετή για να πέσει ακόμα και η κυβέρνηση.

Δέχτηκα επιθέσεις από τα μέσα ενημέρωσης, από γνωστούς και φίλους, ότι υπονόμευσα τον νόμο, αφού η κ. Διαμαντοπούλου ήταν «οργανωμένη», εν αντιθέσει με εμένα, έναν εξωκοινοβουλευτικό υπουργό. Ευτυχώς, κατάλαβαν όλοι ότι είχαν άδικο και επενέβη, βρίσκοντας λύση, ο κ. Παπαδήμος.

• Οι νέοι σήμερα διακρίνονται από ένα φάσμα συμπεριφοράς. Σε ένα μέρος των νέων κυριαρχεί η ματαίωση και η παραίτηση, κάτι που τους οδηγεί στη φυγή. Εγκατάλειψη της πατρίδας για μια καλύτερη λύση ζωής. Θεμιτό. Ένα άλλο κομμάτι νέων επιλέγουν να μείνουν εδώ, εξίσου ικανοί με εκείνους που φεύγουν. Αγωνίζονται με αισιοδοξία και ρομαντισμό, αναπτύσσουν μια δραστηριότητα, δένονται με τον χώρο και πιστεύουν ότι μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα. Όμως η οικονομική κρίση έχει αλλάξει τη δομή της κοινωνίας. Νέοι που κάποτε αποκτούσαν μια ανεξαρτησία πλέον έχουν επιστρέψει στην εξάρτηση.

• Ως χώρα έχουμε εξέχουσες ατομικότητες και περιορισμένη ομαδικότητα. Θα έλεγα συλλογικότητα, αλλά είναι μια λέξη που τελευταία υποφέρει πολύ. Το μειονέκτημά μας είναι ότι μας λείπουν η συνύπαρξη και η συνεργασιμότητα. Μας αρέσει να λειτουργούμε περισσότερο ως μονάδες, ως άτομα.

• Αγαπώ την Αθήνα και τις γειτονιές της. Κάποτε μια βόλτα στη Φωκίωνος Νέγρη, στο Θησείο, στο Κουκάκι και στην Πλάκα ήταν ικανή να σου φτιάξει τη μέρα, να σου δώσει ψυχική ανάταση. Αυτές είναι περιοχές που τις έχω ζήσει στις καλύτερες στιγμές τους. Βέβαια, έχω ζήσει και στα Εξάρχεια, όταν ήταν μια αγαπημένη συνοικία, με καλλιτεχνικό προφίλ και νεοκλασικά σπίτια. Σήμερα πολλά έχουν αλλάξει. Φοβάσαι να περπατήσεις ή αναγκάζεσαι να παρκάρεις σε διπλανή περιοχή.

Με εκνευρίζει πάρα πολύ η γραφορύπανση. Δεν είναι δυνατόν να βρίσκεσαι σε οποιονδήποτε δρόμο ή στενό της πόλης, σε οποιοδήποτε μαγαζί ή χώρο και να βλέπεις όλη αυτή την αντιαισθητική γραφή και τη χυδαιολογία. Δεν μιλώ προφανώς για τα γκράφιτι που γίνονται από ανθρώπους οι οποίοι είναι καλλιτέχνες. Με ενοχλεί αισθητικά η χυδαιότητα και η αδιαφορία. Ίσως έχει έρθει η στιγμή να βρούμε λίγο τον δρόμο μας. Δεν μπορούμε να σερνόμαστε εσαεί.

• Ο μεγαλύτερός μου φόβος αφορά τον κορεσμό στη διεκδίκηση της πολιτικής εξουσίας. Βλέπω μια αβεβαιότητα κι αισθάνομαι μια ανασφάλεια γιατί δεν διαβλέπω στον ορίζοντα άμεσες λύσεις. Κυριαρχεί μια μαυρίλα που μου προκαλεί φόβο.

• Η ευτυχία είναι θέμα αυτοπροσδιορισμού. Αν οι προσδοκίες σου από τον εαυτό σου, από τους άλλους ή τη ζωή επαληθεύονται σ’ έναν μεγάλο βαθμό, τότε μπορείς να μιλάς για ευτυχία. Δεν μπορείς να έχεις ευτυχία, εάν περάσεις από τη δίνη του καταναλωτισμού, της αρχομανίας και της άμετρης φιλοδοξίας.

• Ως χριστιανός, πιστεύω στον Θεό και τη μεταθανάτια ζωή. Ο θάνατος δεν με τρομάζει καθόλου κι έχω συμφιλιωθεί από πολύ νωρίς με το περιεχόμενό του. Έχω βιώσει την αγάπη, αυτήν τη διάχυτη αίσθηση με τους ανθρώπους. Αλλά και τον έρωτα. Με τη γυναίκα μου είμαστε πάνω από πενήντα χρόνια παντρεμένοι. Έχουμε μια σχέση συμπληρωματικότητας και αλληλοκατανόησης. Πολλά από όσα πέτυχα οφείλονται στη στήριξη της συζύγου μου. Και μερικές φορές αναρωτιέμαι: σήμερα, πόσο εύκολα διαλύουν οι άνθρωποι τις σχέσεις τους;

Η αγάπη κι ο έρωτας είναι δύο διαστάσεις της ύπαρξης του ανθρώπου που αν δεν τις ζήσεις και τις δύο, θα έχεις χάσει, από τον έρωτα, το πιο δυνατό συναίσθημα της ζωής σου. Κι από την άλλη, αν δεν βιώσεις την ηρεμία και την ευλογία της αγάπης για όλα όσα υπάρχουν γύρω σου, τότε δεν μπορείς να έχεις μια κανονική ύπαρξη. Δεν θα έχεις ζήσει. Η αγάπη είναι προϋπόθεση ζωής.

• Η πιο σημαντική συμβουλή που δίνω σε όλους είναι πως για ό,τι κάνουν πρέπει να διακατέχονται από ένα δημιουργικό πάθος. Τι είναι το πάθος; Η βασιλεία του θετικού συναισθήματος. Όλα όσα σε γεμίζουν ψυχικά και σε κάνουν ευτυχισμένο. Ένα μεγάλο λάθος μου ήταν η κακή εκτίμηση μερικών ανθρώπων, τους οποίους εμπιστεύτηκα και στήριξα και εκ των υστέρων αντιλήφθηκα ότι δεν έπρεπε.

• Η ζωή με έχει διδάξει τα πάντα. Αν ξεχώριζα κάποιο, θα έλεγα πως όσο ωριμάζεις αποκτάς μια ανεκτικότητα απέναντι στους άλλους, μια σχέση κατανόησης κι αγάπης ακόμη και για εκείνους που πράττουν κάτι που σε ενοχλεί. Μην ξεκινάς, λοιπόν, να επιρρίπτεις στον άλλον κακή πρόθεση, διότι θα είσαι δυστυχισμένος με τους πάντες και τα πάντα. Χωρίς θετικές προσδοκίες, δεν μπορείς να δημιουργήσεις.

 

Aspirin is AWESOME, not only for headache... Useful hacks on board

  That’s right, we use aspirin all the time! Ladies and gentlemen, did you know that aspirin has different non-medical uses? The answer is YES and this is mostly due to its powerful ingredient – salicylic acid.

Here are 7 non-medical uses of aspirin:

1. Rejuvenate your skin

How this works – aspirin contains salicylic acid, which works well like a clear-all for skin. Aspirin will help you reduce the swelling, redness and acne by removing oil and dead skin cells that are clogging them. It’s very simple – crush 5 aspirin tablets. Mix the powder with a ¼ cup of water and one teaspoon of honey. Apply it and leave it on your skin for at least 10 minutes before rinsing it off with warm water. You can do this daily, weekly or monthly.

2. Your flowers will last longer

Fresh cut flowers have a tendency to wilt away and they can start to look sad very quickly – we all know that, right? Why – this is probably because they’re producing ethylene gas as they slowly decay. According to the experts, if you add a crushed aspirin to the water they’re in, your flowers will last much longer.

3. Restore hair color

Swimming in a chlorinated pool can have a noticeable effect on your hair coloring if you have light-colored hair. Here’s what you need to do – dissolve six to eight aspirins in a glass of warm water. Rub the solution thoroughly into your hair and leave it for 10-15 minutes.

4. Get rid of pimples

It’s very simple – just crush 3 aspirins and mix them with ½ teaspoon of water. Apply this paste on the pimples. Leave it for 4-5 minutes. Wash it off with soap and water.

5. Treat calluses

Crush 6 aspirins.     -   Add 1/2 teaspoon of lemon juice and water.  -  Mix well.

Apply the mixture to the affected areas.

Cover the area with a warm towel and a plastic bag.

Leave it for 10 minutes.     -   Remove the bag and the towel.

6. Get rid of dandruff

Crush two aspirins into a fine powder. Mix this powder with the normal amount of shampoo you use every time you wash your hair. Leave this aspirin-shampoo mixture on your hair for 2 minutes. Rinse well and wash again with plain shampoo.

7. Insect bites and stings

How to use it – wet your skin and rub an aspirin over the affected area.

Πέντε ναυτικοί διηγούνται ιστορίες του ανοιχτού ορίζοντα

Εμυ Ντούρου       Δημοσίευση  28.12.2018 | 08:00               Ανανέωση  30.12.2018 | 17:42

DocVille 
16.12.2018

Από αριστερά: Αλέκος Πούλος, Αλέκος Αδρακτάς, Γιώργος Σπαρής, Παναγιώτης Πανουργιάς, Παναγιώτης Ριφουνάς / Φωτογραφίες:Τατιάνα Μπόλαρη/Eurokinissi

Ένας μολυβής ουρανός απλώνεται πάνω από το λιμάνι του Πειραιά. Τόσο που δεν ξέρεις αν είναι πρωί ή σούρουπο. Το ραντεβού με τους ναυτικούς είναι στο Στέκι του Σαράντου, ένα από τα πιο γνωστά καφέ της Ακτής Μιαούλη, εκεί όπου για δεκαετίες συναντιούνται οι άνθρωποι της θάλασσας για να μοιραστούν τις ιστορίες τους.

 Στην άνθηση της Τρούμπας το μαγαζί έμενε ανοιχτό και το βράδυ –θρυλικά τα γλέντια που γίνονταν εδώ–, τώρα λειτουργεί μόνο τις πρωινές ώρες. «Δυο τρία πλέον είναι τα καφενεία της περιοχής όπου συχνάζουν ναυτεργάτες» λέει ο Αλέκος Πούλος, συνταξιούχος μηχανικός και συγγραφέας, και συνεχίζει: «Παλιά ήταν εδώ μαζεμένες όλες οι ναυτιλιακές. Τα τελευταία χρόνια έχουν μεταφερθεί σε άλλες περιοχές: στη Γλυφάδα, στο Μαρούσι, στην Κηφισιά, τη Βούλα. Εχει αλλάξει πολύ ο Πειραιάς».

Ταξίδια σε Καραϊβική και Ανταρκτική

Ο Γιώργος Σπαρής, μηχανικός, περιγράφει τις εμπειρίες του από τη θάλασσα: «Το πρώτο ταξίδι το έκανα το 1970. Ξεκίνησα τότε με ένα κρουαζιερόπλοιο που πήγαινε στα νησιά του Αιγαίου και στο Κουσάντασι. Τον χειμώνα πηγαίναμε στην Καραϊβική. Τα νησιά εκεί είχαν μια διαφορετική ομορφιά λόγω του τροπικού κλίματος». Ποτέ ο χρόνος δεν ήταν αρκετός για να χορτάσει τις χάρες των εξωτικών νησιών, μια και τα κρουαζιερόπλοια δεν έμεναν πολύ σε έναν προορισμό, αλλά η δουλειά ήταν καλή και κέρδιζε γενναία φιλοδωρήματα. «Μου άρεσαν πολύ κάτι νησάκια κοντά στην Κολομβία, όπου οι κάτοικοι ασχολούνταν με το ψάρεμα και έφτιαχναν μενταγιόν από κοχύλια τα οποία πουλάγανε στους τουρίστες. Δεν θα ξεχάσω ποτέ εκείνα τα παιδιά που βρίσκονταν μέσα στις βάρκες και όταν περνούσαν δίπλα από το κρουαζιερόπλοιο οι Αμερικανοί έβγαζαν από τις τσέπες τους και τους πέταγαν σεντς. Εκείνα βουτούσαν να τα πιάσουν. Κάποιοι το έβλεπαν και γελούσαν. Εμένα με στενοχωρούσε πολύ αυτό το θέαμα. Το πόσο ποδοπατούνταν η ανθρώπινη αξιοπρέπεια».

Το πιο εντυπωσιακό μέρος που έχει βρεθεί ο κ. Σπαρής είναι η Ανταρκτική. «Πέντε φορές πήγα. Όλοι οι επιβάτες μας ήταν επιστήμονες που μελετούσαν φάλαινες και πιγκουίνους. Θυμάμαι ένα σημείο ανάμεσα στους πάγους όπου υπήρχε μια λίμνη με ζεστό νερό και πήγαιναν οι επιβάτες και βουτούσαν». Του ζητάω να θυμηθεί πώς περνούσαν τα Χριστούγεννα πάνω στο πλοίο. «Όταν θέλαμε να φτιάξουμε κουραμπιέδες παίρναμε τηλέφωνο στο σπίτι για να ζητήσουμε τη συνταγή. Μας έλεγαν να βάλουμε βούτυρο, εμείς όμως είχαμε βούτυρο αλμυρό. Αυτό είχαμε, αυτό βάζαμε».

Ο Παναγιώτης Ριφουνάς εργάζεται ως καπετάνιος σε γιοτ. Κατάγεται από ναυτική οικογένεια με ρίζες από τη Μάνη. «Στην οικογένειά μου ήμασταν πάντα τόσο μέσα στη θάλασσα που ήταν αυτονόητο για μένα να ακολουθήσω αυτό τον δρόμο» λέει. Αρχικά ασχολήθηκε με την ακτοπλοΐα και έπειτα με τα κότερα. «Είναι ατίθασο το “εμπόρευμα” στην ακτοπλοΐα και το ίδιο συμβαίνει και στα κότερα. Μεταφέρεις ανθρώπους, όχι κάτι άψυχο να κάτσει ακούνητο εκεί που το βάζεις. Οπότε είναι λογικό να προκύπτουν εντάσεις, τις οποίες όμως έχουμε μάθει να διαχειριζόμαστε» λέει. Κυρίως ταξιδεύει σε Αιγαίο και Ιόνιο. «Στα κότερα δεν υπάρχει αυτονομία για μεγαλύτερα ταξίδια» λέει. «Αν θέλεις να ταξιδέψεις πιο μακριά, θα πρέπει να υπάρξει ανεφοδιασμός και να κάνεις στάσεις»

+

Όλοι οι άντρες στην οικογένεια του Παναγιώτη Πανουργιά ήταν στα καράβια. Έτσι, για εκείνον ήταν μάλλον φυσικό να βρεθεί στη θάλασσα. Σήμερα εργάζεται ως καπετάνιος σε τάνκερ, μεταφέροντας αργό πετρέλαιο σε όλο τον κόσμο. «Στο πρόσφατο ταξίδι μου παρέλαβα το πλοίο από τη Σιγκαπούρη, πέρασα από την Αφρική και ξεμπάρκαρα στη Μελβούρνη» λέει. Ταξιδεύει όπου υπάρχει πετρέλαιο και όπου υπάρχει ζήτηση, δηλαδή σε όλο τον κόσμο. Το πιο δύσκολο πράγμα πάνω στο πλοίο είναι η σωστή διαχείριση χρόνου και εργατικού δυναμικού ώστε να μεταφερθεί το εμπόρευμα σωστά. Φυσικά όλο αυτό δημιουργεί μεγάλο άγχος, το οποίο ενισχύεται από τις δυσκολίες που προκύπτουν από την πολύμηνη διαμονή πάνω στο καράβι. Στα λιμάνια πλέον το πλοίο μένει μόλις λίγες ώρες ή ελάχιστες μέρες, παλιότερα έδενε ακόμη και για έναν μήνα. «Φυσικό είναι να δημιουργούνται εντάσεις. Στην αρχή ξεκινάς με χαμόγελα. Με τον καιρό αυτά μειώνονται λόγω των συνθηκών και της απομόνωσης. Υπάρχουν στιγμές που ακόμη και η καλημέρα βγαίνει δύσκολα».

Το πρώτο πράγμα που θέλουν να κάνουν όταν πιάσουν λιμάνι είναι να βρουν παρέα να διασκεδάσουν. Ίσως πιο δύσκολο από το να βρίσκεται κανείς πάνω στο πλοίο για καιρό είναι να ξαναβρεθεί στη στεριά έπειτα από μεγάλο ταξίδι. «Οι πρώτες μέρες μέχρι να συνέλθεις είναι δύσκολες. Οι ρυθμοί της στεριάς σου φαίνονται πολύ γρήγοροι. Μόλις ξανασυνηθίσεις λες “δεν θα ξαναφύγω”. Κι όμως σε λίγες μέρες είσαι και πάλι στο λιμάνι, για να βρεις έναν φίλο να πιείς έναν καφέ». Ακόμη κι όταν βρίσκεται στη στεριά, παρέα με ναυτικούς κάνει. «Είναι πολλά αυτά που μπορούμε να μοιραστούμε. Ξέρω ότι ο άλλος θα καταλάβει αυτό που θα πω».

+

Μεταμεσονύχτια επίθεση από Σομαλούς πειρατές

Η Εστία των Ναυτικών στον Πειραιά δημιουργήθηκε για να φιλοξενεί ναυτικούς της επαρχίας όταν έρχονται στην περιοχή για να κάνουν δουλειές. Ωστόσο τα τελευταία χρόνια εκεί μένουν και αρκετοί άστεγοι. «Πολλούς άστεγους ναυτεργάτες έχει και το λιμάνι» λέει ο κ. Πούλος. Δεν είναι εύκολο πλέον να βρει κανείς δουλειά στα καράβια. Κάποτε υπήρχαν ένα σωρό ειδικότητες, τα τελευταία χρόνια οι ναυτιλιακές τις έχουν καταργήσει κι έτσι υπάρχουν μόνο καπετάνιοι και μηχανικοί. Πολύ δύσκολα μπορεί κάποιος πλέον να εργαστεί ως μάγειρας, γιατί υπάρχει μεγάλη προσφορά από τις Φιλιππίνες με χαμηλούς μισθούς που συμφέρουν τις ναυτιλιακές. Τα τελευταία χρόνια έχουν μπει στο παιχνίδι και εταιρείες που δρουν μεσολαβητικά ώστε οι ναυτικοί να βρίσκουν δουλειές, με ό,τι σημαίνει αυτό για το τελικό ποσό που μπαίνει στην τσέπη τους.

«Πρώτη φορά βρέθηκα στη θάλασσα το 1978 δόκιμος σε ένα γκαζάδικο. Ξεκινήσαμε από Αμβούργο, περάσαμε από Ρότερνταμ, Λιβύη. Δύσκολες εποχές ήταν για μας τότε, δύσκολα είναι και σήμερα παρά την εξέλιξη της τεχνολογίας» λέει ο Αλέκος Αδρακτάς, που εργάζεται για χρόνια ως μηχανικός. Την απόφαση να γίνει ναυτικός την πήρε γοητευμένος από τις εμπειρίες ενός γείτονά του και από την αγάπη που είχε στον Νίκο Καββαδία. Σήμερα, που σχεδόν έχει κλείσει τον κύκλο του στη θάλασσα, έχει ανοίξει έναν καινούργιο με την ενασχόλησή του με την ποίηση, η οποία, πέρα από τη χαρά της δημιουργίας, του έχει αποφέρει το Β΄ βραβείο στον διαγωνισμό «Νίκος Καββαδίας» για τη συλλογή του «Το κλάμα των γλάρων» (Εκδόσεις Εντός).

Ξεφυλλίζοντας τη συλλογή του πέφτω πάνω στους στίχους: «Ζυγώναμε στο πέρασμα / Socotra Somalia / Μεσάνυχτα το πλήρωμα / σκοπιά για πειρατεία». Του ζητάω να αφηγηθεί την περιπέτειά του με τους πειρατές. «Συνέβη το 2013 στα ανοιχτά της Σομαλίας. Δυόμισι η ώρα τα ξημερώματα χτύπησε ο συναγερμός. Προσπαθώντας να καταλάβω τι γίνεται κοίταξα στη θάλασσα. Είδα ανθρώπους σε σκάφη να φωνάζουν στον καπετάνιο να σταματήσει. Εκείνος για να τους αποφύγει έκανε ελιγμούς ώστε να τους εμποδίσει να ρίξουν τη σκάλα στο καράβι. Αν κατάφερναν και την έριχναν θα ήταν πια πολύ αργά. Ήταν πολύ δύσκολα, γιατί δεν είχαμε και φρουρούς μαζί μας. Οι πειρατές πυροβολούσαν, βλέπαμε στον αέρα τις σφαίρες. Φοβηθήκαμε πολύ. Στο τέλος καταφέραμε να ξεφύγουμε, γιατί τα ταχύπλοα τρέχουν αρκετά αλλά δεν έχουν αρκετό καύσιμο για να ακολουθήσουν τα μεγάλα καράβια για πολλή ώρα».

Δεν είναι όμως αυτή η μοναδική φορά που κινδύνευσε. «Κάποτε στον Ινδικό ωκεανό πέσαμε σε μουσώνα και πήγαμε να μπατάρουμε. Τα κύματα ήταν τεράστια. Ήρθε η ώρα που φορέσαμε τα σωσίβια, δεν ξέραμε αν θα βγούμε ζωντανοί». Τον ρωτάω τι σκεφτόταν εκείνη τη στιγμή. Η φωνή του χαμηλώνει. «Την επιβίωση» λέει, «στο μυαλό έρχονται συγκεχυμένες εικόνες». Ποια λιμάνια άραγε είναι τα πιο επικίνδυνα; Συμφωνούν μεταξύ τους ότι είναι της Νιγηρίας και της Κολομβίας. «Φοβάσαι να βγεις εκεί αν δεν έχεις συνοδό άνθρωπο της νύχτας να σε πάει σε συγκεκριμένα μέρη» λέει ο κ. Πούλος. Και περιγράφουν πώς έχασαν έναν συνάδελφό τους που τον σκότωσαν για να τον ληστέψουν.

Τους ζητώ να αφηγηθούν μια ασυνήθιστη ιστορία και ο κ. Πούλος μαζί με τον κ. Αδρακτά θυμούνται τότε που βρέθηκαν σε ένα μικρό λιμάνι του Αμαζονίου, το Ρίο Τρομπέτα. «Μας έβγαλαν έξω από το καράβι με πιρόγες, νύχτα μες στον Αμαζόνιο. Ο λαντζέρης έριχνε φως με τον φακό στις όχθες. Λέει ένας από εμάς “σήματα θα κάνει για να έρθουν για βοήθεια κι άλλοι”. Κάποια στιγμή μας λέει ο λαντζέρης “μη βάζετε τα χέρια στο νερό”. Είχε πιράνχα! Και τον φακό τον έπαιζε για να δει αν υπήρχαν κοντά μας ανακόντα και κροκόδειλοι» λέει ο κ. Αδρακτάς. «Όταν μπαίναμε στο λιμάνι, τα κορίτσια μάς έβαλαν το τραγούδι του Πασχαλίδη που λέει “όλους τους ξέμπαρκους τους τρώει το σαράκι, κι όσοι ταξίδεψαν ζηλεύουν την Ιθάκη”. Μα τι όμορφα που ήταν!» θυμάται ο κ. Πούλος. «Εν τω μεταξύ είχαμε και ερωτευμένους δόκιμους που αγάπησαν εκεί κάτι Βραζιλιάνες και όταν φύγαμε έβαλαν εικοσαδόλαρα και πενηνταδόλαρα σε μπουκάλια και τα πετούσαν στα κορίτσια που κάθονταν από κάτω, στο λιμάνι».

documentonews.gr

Με λαμπρότητα υποδέχθηκε ο Δήμος Πειραιά το 2021!

 01 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2021

Υπερθέαμα πυροτεχνημάτων βεγγαλικών και φωτισμών στο μεγάλο λιμάνι

 

Με λαμπρότητα υποδέχθηκε ο Δήμος Πειραιά την έλευση του νέου έτους, καθώς ένα φαντασμαγορικό υπερθέαμα πυροτεχνημάτων, βεγγαλικών και φωτισμών με φόντο το μεγάλο λιμάνι εντυπωσίασε, με τους Πειραιώτες να βγαίνουν στα μπαλκόνια τους για να απολαύσουν μοναδικές γιορτινές εικόνες.

Ο Πύργος του Πειραιά έδωσε το σύνθημα της αντίστροφης μέτρησης για την έλευση του 2021, με τα φώτα του να πάλλονται σε ένα ειδικά προγραμματισμένο θέαμα με εναλλασσόμενα εντυπωσιακά χρώματα και δυναμική. Ακριβώς στην αλλαγή του χρόνου και τις πρώτες στιγμές του 2021, ένα συγχρονισμένο show, φωτισμών, εντυπωσιακών εναέριων πυροτεχνημάτων και βεγγαλικών με χρώμα, ρυθμό και ένταση, φώτισε τον Πειραϊκό ουρανό σε ένα υπερθέαμα ορατό και από τις 5 Δημοτικές Κοινότητες, σε όλες τις γειτονιές του Πειραιά.

Ταυτόχρονα, ο Δήμος Πειραιά υποδέχθηκε, τις πρώτες στιγμές του νέου έτους, το πρώτο πλοίο που έφτασε στο μεγάλο λιμάνι το 2021, το «BLUE STAR CHIOS», φωταγωγώντας το μνημείο του «Λέοντος του Πειραιώς» στο Χατζηκυριάκειο και φωτίζοντας το πλοίο κατά την είσοδό του στο λιμάνι.

Ο Δήμαρχος Πειραιά κ. Γιάννης Μώραλης, σε δήλωσή του, τόνισε:

«Χρόνια πολλά και ευτυχισμένο το 2021. Η νέα χρονιά να φέρει σε όλους υγεία, δύναμη, αισιοδοξία και ευημερία. Φέτος ο Πειραιάς υποδέχθηκε την έλευση του νέου έτους με έναν ιδιαίτερα ξεχωριστό τρόπο και ελπίζω τα φώτα που έλαμψαν στον Πειραϊκό ουρανό να πρόσφεραν στιγμές χαράς και ελπίδας στους πολίτες. Το 2020 ήταν μια από τις δυσκολότερες χρονιές για όλη την ανθρωπότητα, καθώς χάθηκαν δυστυχώς πολλοί συνάνθρωποί μας και άλλαξε η ζωή και τα δεδομένα της καθημερινότητάς μας. Αυτές τις στιγμές η σκέψη μας είναι ασφαλώς σε όλους όσοι νοσηλεύονται, στους οικείους τους, αλλά και σε όσους είναι μόνοι. Φέτος προσπαθήσαμε με τον στολισμό και τις εορταστικές μας δράσεις, πάντα με σεβασμό σε αυτές τις δύσκολες στιγμές, να δημιουργήσουμε γιορτινό κλίμα στην πόλη, στέλνοντας ένα μήνυμα αισιοδοξίας για ένα καλύτερο αύριο. Ευελπιστώ πως το 2021 θα καταφέρουμε να ξεπεράσουμε την πρωτόγνωρη αυτή κατάσταση, να βγούμε νικητές από αυτή τη δοκιμασία, να επανέλθουμε σε μια κανονικότητα και να είμαστε ξανά όλοι μαζί με τις οικογένειές μας και τους δικούς μας ανθρώπους. Ευτυχισμένο το 2021 με υγεία».

Η δράση μεταδόθηκε με live streaming από την ιστοσελίδα christmasinpiraeus.com και από τα youtube και facebook του destination piraeus και πραγματοποιήθηκε με την τήρηση όλων των μέτρων που έχουν ορίσει οι αρμόδιες αρχές και η Πολιτεία για τον περιορισμό της διασποράς του COVID-19.

portnet.gr

Πρωτοχρονιά 2021 : Ευχές Πλακιωτάκη σε ναυτικούς εν πλω HAPPY & SAFE NEW YEAR 2021

1 JAN 2021 11:55λακιωτάκη σε Πλοιάρχους και πληρώματα πλοίων για το 2021.

Ευχές σε πλοιάρχους και πληρώματα πλοίων για τη νέα χρονιά, απέστειλε ο Υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής κ. Γιάννης Πλακιωτάκης μαζί με τον Αρχηγό του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής, Αντιναύαρχο Θεόδωρο Κλιάρη και τη Γενική Γραμματέα Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, κα. Χριστιάνα Καλογήρου, επικοινωνώντας μαζί τους από το Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης του Λιμενικού Σώματος - Ελληνικής Ακτοφυλακής.

Ο κ. Πλακιωτάκης επικοινώνησε με το δεξαμενόπλοιο "MARAN GAS ALEXANDRIA" που βρίσκονταν εν πλω στον Ατλαντικό ωκεανό, με το φορτηγό "ΣΙΣ ΕΛΛΗ Σ" στον Ειρηνικό ωκεανό, με το δεξαμενόπλοιο "MINERVA ROXANNE" στον Ινδικό ωκεανό, με το επιβατηγό οχηματαγωγό πλοίο "ΝΗΣΟΣ ΣΑΜΟΣ" που ήταν εν πλω στο Αιγαίο με προορισμό το λιμάνι του Πειραιά καθώς και με τα σκάφος του λιμενικού 617 και του πλοίου ανοιχτής θαλάσσης του λιμενικού 090 που πραγματοποιούσαν περιπολία στη Σαμοθράκη και τη Μυτιλήνη αντίστοιχα.

«Θέλω να σας μεταφέρω ένα μεγάλο ευχαριστώ από κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα γιατί κρατάτε ψηλά τη σημαία της ελληνικής ναυτοσύνης σε ολόκληρο τον κόσμο. Εύχομαι το 2021 να νικήσουμε την πανδημία, για να πάρουμε πίσω τη ζωή μας. Καλή χρονιά σε σας και τις οικογένειές σας, με υγεία και ευτυχία. Καλές θάλασσες σε όλες και σε όλους σας''.